Čepovi od plute nastaju bez seče i oštećivanja stabala, a prema studiji kompanije Amorim, u granicama analiziranog sistema zadržava više CO₂ nego što se emituje tokom njegove proizvodnje.
U Portugalu je u toku sezona skidanja kore sa hrasta plutnjaka, tradicionalni postupak kojim nastaje pluta – prirodan, obnovljiv materijal koji se najčešće povezuje sa proizvodnjom vinskih čepova. Za kompaniju Amorim, svetskog lidera u proizvodnji vinskih čepova, ova faza predstavlja početak procesa koji povezuje višegeneracijsko zanatsko znanje, savremenu tehnologiju i zaštitu životne sredine.
Sezona 2026. počela je sredinom maja, a radovi u portugalskim šumama trajaće do kraja jula. Očekuje se uobičajen prinos, u skladu sa prosekom iz prethodnih deset godina. Skidanje kore zahteva iskustvo, preciznost i dobro poznavanje svakog stabla. Kora se uklanja ručno, bez obaranja drveta i bez oštećivanja njegovih unutrašnjih slojeva.
Hrast plutnjak zatim prirodno obnavlja koru, pa se pluta sa istog stabla može ponovo prikupljati na svakih devet godina.
Zašto su čepovi od plute važni za životnu sredinu
Ekološki značaj ovog procesa ne završava se obnovljivošću sirovine. Nakon uklanjanja kore, hrast plutnjak pokreće intenzivniji proces regeneracije, tokom kojeg njegova sposobnost apsorpcije ugljen-dioksida može da se poveća i do pet puta.
Šume hrasta plutnjaka zato predstavljaju jedan od najvrednijih ekosistema mediteranskog područja. One doprinose vezivanju CO₂, očuvanju zemljišta i borbi protiv dezertifikacije, dok istovremeno obezbeđuju sirovinu bez potrebe za sečom stabala. Upravo je ta povezanost šume, regeneracije i proizvodnje osnova zbog koje čepovi od plute imaju drugačiji ekološki profil od drugih zatvarača za vino.
Nova studija kompanije Amorim, izrađena u skladu sa standardom ISO 14067, pokazala je da je čep od plute jedini zatvarač za vino sa negativnim ugljeničnim otiskom u okviru analiziranih granica sistema.
Analiza obuhvata period od šume do završetka proizvodnog procesa, odnosno do izlaska gotovog proizvoda iz fabrike.
To znači da se u okviru tih granica kroz šumu i sam materijal zadržava više ugljen-dioksida nego što se emituje tokom proizvodnje čepova od plute. Nije, dakle, reč o nultom ugljeničnom otisku, već o negativnom bilansu u precizno definisanom delu životnog ciklusa proizvoda.
Potrebno 40 godina da stablo proizvede plutu
Proizvodnja kvalitetne plute zahteva vreme. Od sadnje hrasta plutnjaka do prvog skidanja kore prolazi oko 25 godina, dok je potrebno više od 40 godina da bi stablo proizvelo plutu pogodnu za izradu čepova za vino.
Kada dostigne potrebnu zrelost, drvo nastavlja da daje sirovinu na svakih devet godina i može da se eksploatiše duže od dva veka. Čep od plute tako nastaje od materijala koji se stalno obnavlja, dok samo stablo ostaje deo šumskog ekosistema.
„Iza svakog čepa od plute nalazi se jedinstveno prirodno nasleđe i proizvodni lanac izgrađen na poštovanju šume“, izjavio je Daniele Stangherlin, komercijalni direktor kompanije Amorim Cork Italia.
PROČITAJE JOŠ: Zatvarači od plute – kratka priča o poreklu i upotrebi
Kako je naveo, skidanje kore podstiče prirodnu regeneraciju stabla, dok pluta ostaje održivo i kvalitetno rešenje za očuvanje vina.
Amorim planira sadnju 1,5 miliona novih stabala
Osim proizvodnje čepova, Amorim nastavlja da ulaže u zaštitu i širenje šuma hrasta plutnjaka. Kompanija je postavila cilj da do 2030. godine zasadi ukupno 1,5 miliona novih stabala. Istovremeno istražuje mogućnosti dodatnog korišćenja žira i drugih resursa iz mediteranskih šuma, kako bi se povećala vrednost čitavog ekosistema i smanjilo rasipanje prirodnih sirovina.
Iza jednog čepa od plute tako se nalazi mnogo više od završne faze zatvaranja boce. Njegova proizvodnja počinje u šumi, oslanja se na decenije rasta i pažljiv ručni rad, a nastavlja kroz tehnološki kontrolisan proces u kojem se prirodna sirovina pretvara u funkcionalan i dugotrajan zatvarač za vino.
Izvor: packagingspace.net